Ο πίνακας «Γκουέρνικα» του Πικάσο, σύμβολο ειρήνης, βρίσκεται στο επίκεντρο αντιπαράθεσης μεταξύ της Χώρας των Βάσκων και της Μαδρίτης. Το έργο, διαστάσεων 7,8 επί 3,5 μέτρων, που φιλοτεχνήθηκε σχεδόν αμέσως μετά τον βομβαρδισμό της βασκικής πόλης Γκουέρνικα από τους Ναζί το 1937, διεκδικείται συχνά από τη Χώρα των Βάσκων.
Στα τέλη Μαρτίου, σε συνομιλία του με τον πρωθυπουργό, ο πρόεδρος της Χώρας των Βάσκων Ιμανόλ Πραντάλες επανέλαβε το αίτημα, λέγοντας ότι θέλει να εκτεθεί ο πίνακας στο Μουσείο Γκουγκενχάιμ του Μπιλμπάο. Με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 90 ετών από τον βομβαρδισμό της Γκουέρνικα «ζητάμε την προσωρινή μεταφορά (…) εν είδει αποζημίωσης και ιστορικής μνήμης» ανέφερε σε αναρτήσεις σε ιστοτόπους κοινωνικής δικτύωσης.
Το υπουργείο Πολιτισμού ζήτησε από το Μουσείο Ρέινα Σοφία να συντάξει μια έκθεση για το θέμα. Στα συμπεράσματά της, η έκθεση αυτή αποθαρρύνει τη μεταφορά του έργου.
Στην αντιπαράθεση αναμίχθηκε με τη σειρά της η περιφέρεια της Μαδρίτης, καθώς παρενέβη η πρόεδρός της, Ισαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο, υψηλόβαθμο στέλεχος του αντιπολιτευόμενου Λαϊκού Κόμματος. Υπερασπιζόμενη την παραμονή του πίνακα, που προσελκύει εκατομμύρια επισκέπτες, στο μουσείο Ρέινα Σοφία της Μαδρίτης, χαρακτήρισε «χωριατιά» την πρόταση των Βάσκων, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις. Για την Αγιούσο, η πρόταση του Πραντάλες «δεν έχει νόημα»: «Επικαλούμαστε την προέλευση των πραγμάτων όποτε μας βολεύει; Τότε, ας στείλουμε όλο το έργο του Πικάσο στη Μάλαγα» ειρωνεύτηκε, υποστηρίζοντας ότι «η τέχνη είναι παγκόσμια».
Όταν ρωτήθηκε σήμερα για το θέμα, η εκπρόσωπος της σοσιαλιστικής κυβέρνησης Έλμα Σάιθ είπε ότι «βασίζεται στις συμβουλές των ειδικών» -δηλαδή υιοθετεί την άποψη του μουσείου- και «ποτέ δεν καταφεύγει σε προσβολές».
Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, επικεφαλής μιας κυβέρνησης μειοψηφίας, στηρίζεται από πολλά κόμματα της αριστεράς, καθώς και από τα βασκικά και καταλανικά εθνικιστικά κόμματα για να περνάει τα νομοσχέδια από το κοινοβούλιο.
