Ανέτρεψε προσδοκίες, σχέδια και πολιτικές ισορροπίες η απόφαση του Τραμπ να στηρίξει την Ντέλσι Ροντρίγκες για πρόεδρο της Βενεζουέλας. Ενώ η αντιπολίτευση περίμενε ότι η Μαρία Κορίνα Ματσάδο θα αποτελούσε την επιλογή της Ουάσιγκτον, η πραγματικότητα αποδείχθηκε διαφορετική, προκαλώντας αιφνιδιασμό ακόμη και σε έμπειρους αναλυτές, όπως επισημαίνει το BBC.
Η Ροντρίγκες, αντιπρόεδρος του συλληφθέντος Νικολάς Μαδούρο και δηλωμένη τσαβίστρια, βρέθηκε στο επίκεντρο μιας επιλογής που για πολλούς έμοιαζε αντιφατική. Ωστόσο, πίσω από αυτήν την απόφαση κρύβεται, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ένας ψυχρός υπολογισμός κόστους και ρίσκου.
Βενεζουέλα και το δίλημμα σταθερότητας ή δημοκρατίας
Ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, Τσαρλς Σαπίρο, συνοψίζει την επιλογή με ωμό τρόπο λέγοντας ότι «επέλεξαν τη σταθερότητα αντί της δημοκρατίας». Όπως εξηγεί, οι μηχανισμοί του καθεστώτος Μαδούρο παραμένουν, απλώς χωρίς τον ίδιο στην κορυφή, κάτι που μειώνει τον κίνδυνο ανεξέλεγκτων εξελίξεων.
Παρά τον σκεπτικισμό του, αναγνωρίζει ότι μια πλήρης αλλαγή καθεστώτος με στήριξη της αντιπολίτευσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε εσωτερικές συγκρούσεις και να αποξενώσει ένα σημαντικό τμήμα της κοινωνίας που είχε στηρίξει τον Μαδούρο.
Βενεζουέλα και το σοκ από τον αποκλεισμό της Ματσάδο
Σε συνέντευξη Τύπου, ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Μαρία Κορίνα Ματσάδο «μη σεβαστή» στο εσωτερικό της χώρας, ενώ μίλησε με θετικούς όρους για τη Ροντρίγκες. Ο πρώην αναπληρωτής επικεφαλής της αμερικανικής πρεσβείας στο Καράκας, Κέβιν Γουίτακερ, δήλωσε ότι «εξεπλάγην πολύ όταν άκουσα τον αποκλεισμό της Μαρία Κορίνα Ματσάδο από τον πρόεδρο Τραμπ».
Όπως υποστηρίζει, το κίνημα της Ματσάδο είχε κερδίσει μαζικά τις εκλογές και με τον αποκλεισμό της «στην ουσία αποκλείστηκε ολόκληρο αυτό το κίνημα», γεγονός που για πολλούς ισοδυναμεί με ακύρωση της λαϊκής εντολής.
Συνωμοσία ή πολιτικός ρεαλισμός
Η παραμονή της Ροντρίγκες στην εξουσία, μετά την απομάκρυνση του Μαδούρο, τροφοδότησε θεωρίες περί συνεννόησης στο παρασκήνιο. Η πρώην αξιωματούχος της CIA, Λίντσεϊ Μόραν, σημείωσε ότι «είναι πολύ ενδεικτικό ότι χτυπήσαμε τον Μαδούρο και η αντιπρόεδρος επιβίωσε», αφήνοντας αιχμές για πηγές υψηλού επιπέδου.
Άλλοι αναλυτές, όπως ο Φιλ Γκάνσον του International Crisis Group, απορρίπτουν αυτή την εκδοχή, επισημαίνοντας ότι μια τέτοια κίνηση θα άφηνε τη Ροντρίγκες εκτεθειμένη απέναντι σε πρόσωπα που ελέγχουν τις ένοπλες δυνάμεις και παραμένουν πιστά στον Μαδούρο.
Ο φόβος της αποσταθεροποίησης
Σύμφωνα με αναλύσεις και εκθέσεις, η Ουάσιγκτον είχε προειδοποιηθεί ότι μια απότομη αλλαγή καθεστώτος θα μπορούσε να οδηγήσει σε βίαιο χάος. Έκθεση του International Crisis Group είχε τονίσει ότι οι κίνδυνοι σύγκρουσης σε κάθε μετα Μαδούρο σενάριο δεν πρέπει να υποτιμηθούν.
Δημοσίευμα της Wall Street Journal ανέφερε ότι απόρρητη έκθεση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών κατέληγε στο συμπέρασμα πως στελέχη του καθεστώτος, μεταξύ αυτών και η Ροντρίγκες, ήταν σε καλύτερη θέση να ηγηθούν μιας προσωρινής κυβέρνησης.
Πετρέλαιο, κυρώσεις και περιορισμένες προσδοκίες
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ροντρίγκες αποτελεί για την Ουάσιγκτον έναν συνομιλητή με τον οποίο μπορεί να υπάρξει συνεργασία σε ζητήματα όπως η επιστροφή αμερικανικών πετρελαϊκών εταιρειών, η καταπολέμηση των ναρκωτικών και η σταδιακή άρση κυρώσεων.
Ωστόσο, όπως σημειώνεται, αν οι ΗΠΑ ζητήσουν ουσιαστική δημοκρατική μετάβαση, τα περιθώρια γίνονται περιορισμένα. Προς το παρόν, η προτεραιότητα φαίνεται να είναι η σταθεροποίηση και όχι οι εκλογές, κάτι που ο ίδιος ο Τραμπ ξεκαθάρισε λέγοντας ότι «πρέπει πρώτα να φτιάξουμε τη χώρα».
Για τον Σαπίρο, η κατάσταση αυτή θυμίζει μια ιστορική ειρωνεία, καθώς «αυτό που βλέπουμε τώρα είναι το dedazo του Τραμπ», μια επιλογή εξουσίας που καθορίζεται από έναν ηγέτη και όχι από τη λαϊκή βούληση.
