Δημοσιεύτηκε στην έντυπη εφημερίδα Today Press
της Αγάπης Κόρμπε*
*Οικονομολόγος/Διεθνολόγος, με εξειδίκευση στην Πολιτική Επικοινωνία & τα Media
Κάπου σε ένα χωριό στην Αφρική, οι Ζουλού μας κοιτούν. Ίσως ντρέπονται για μας. Ίσως γελάνε. Ίσως σκέφτονται: «Εμάς έλεγαν απολίτιστους;» Γιατί ενώ κάποτε τους στέλναμε ιεραπόστολους να τους εκπολιτίσουν, σήμερα χρειαζόμαστε εμείς ιεραπόστολους να μας θυμίσουν τι σημαίνει ανθρωπιά.
Ανοίγεις την τηλεόραση και δεν ξέρεις αν βλέπεις ειδήσεις ή ταινία τρόμου. Στην Αμερική πυροβολούν πολιτικούς σαν να είναι τενεκεδάκια σε λούνα παρκ, στο μετρό της Νέας Υόρκης οι επιβάτες παίζουν κορώνα–γράμματα τη ζωή τους μη μαχαιρωθούν από καναν ψυχοπαθή, στο Νεπάλ οι πολιτικές ίντριγκες τελειώνουν με αίμα και φωτιά, και στη Γαλλία οι κυβερνήσεις πέφτουν σαν τραπέζι σε τσακίρ κέφι στα μπουζούκια. Αυτός είναι ο «πολιτισμός» που πουλήσαμε ως πρότυπο στον κόσμο.
Η διαφορά είναι ότι οι Ζουλού, τουλάχιστον, δεν προσποιούνται ότι είναι «Δύση». Δεν πουλάνε πρόοδο με δελτία τύπου, ούτε δημοκρατία σε συσκευασία δώρου. Ζουν με τα λάθη τους, με την κοινότητά τους, με τη φύση τους. Εμείς ζούμε από τύχη.
Μας βλέπουν οι Ζουλού. Και το χειρότερο δεν είναι ότι ντρέπονται. Το χειρότερο είναι ότι εμείς δε ντρεπόμαστε.
ΗΠΑ: Σφαίρες made in USA
Πάρτε για παράδειγμα τις ΗΠΑ. Ο Τσάρλι Κερκ, στενός συνεργάτης του Ντόναλντ Τραμπ, πυροβολήθηκε. Σε μια χώρα όπου η οπλοκατοχή θεωρείται «συνταγματικό δικαίωμα», οι πολιτικοί μοιάζουν με στόχους σε λούνα παρκ. Μόνο που εδώ τα όπλα δεν ρίχνουν μπαλάκια, αλλά σφαίρες. Αν η ελευθερία τους κρίνεται από το ποιος θα προλάβει να οπλίσει πρώτος, τότε ίσως έχουμε μπερδέψει τη Δημοκρατία με το Call of Duty.
Νέα Υόρκη: Μετρό, ή ρωσική ρουλέτα;
Στο μετρό της Νέας Υόρκης, μια Ουκρανή δολοφονήθηκε με μαχαίρι. Έφυγε από τις βόμβες για να πέσει σε λεπίδα. Το μετρό που έπρεπε να είναι μέσο μεταφοράς, έγινε αρένα. Το πιο τρομακτικό δεν είναι το έγκλημα, αλλά η αδιαφορία: οι συνεπιβάτες συνέχισαν απλώς τη διαδρομή τους, όπως κι εμείς συνεχίζουμε τη δική μας συλλογική παρακμή.
Νεπάλ: Πολιτική με αίμα
Στο Νεπάλ, η πρώην σύζυγος πρώην πρωθυπουργού βρίσκεται δολοφονημένη. Εκεί οι πολιτικές διαμάχες λύνονται με αίμα, όχι με debates. Για εμάς η λέξη «πρώην» σημαίνει βράδια αξημέρωτα με ουίσκυ και τσιγάρα, ή παθητικοεπιθετικά stories στο Instagram. Στο Νεπάλ σημαίνει φέρετρο. Και μετά λέμε ότι η δική μας πολιτική σκηνή είναι «τοξική».
Γαλλία: Επανάσταση σε replay
Στο Παρίσι, η κυβέρνηση κατέρρευσε. Τι κατέρρευσε; Γκρεμοτσακίστηκε. Η Γαλλία, η χώρα της Επανάστασης και του Διαφωτισμού, βλέπει τη Δημοκρατία να τρεμοσβήνει σαν κερί. Επαναστάτες του 1789, απεργοί του 2025-όλα σε replay. Μόνο που σήμερα δεν υπάρχει γκιλοτίνα. Υπάρχει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που είναι μάλλον πιο σκληρή. Ίσως κάπου αχνοφαίνεται κι ένα ΔΝΤ. Αν η πολιτική αστάθεια ήταν κρασί, η Γαλλία θα ήταν ο μεγαλύτερος εξαγωγέας.
Ελλάδα: Spin–off χωρίς σφαίρες
Α, εμείς έχουμε τη light εκδοχή. Δεν πυροβολούν τους πολιτικούς μας. Τους εξοντώνουν με memes. Δεν πέφτειη κυβέρνηση, πέφτει το ίντερνετ. Δεν μας κυνηγάει δολοφόνος, μας κυνηγάει η Εφορία. Όταν δεν κλείνουν οι δρόμοι για διαδηλώσεις, κλείνουν για gay pride. Ζούμε κι εμείς στο δικό μας true crime· απλώς η βία εδώ είναι περισσότερο οικονομική: φτάνεις στο σούπερ μάρκετ και μαχαιρώνεσαι από τις τιμές. Το αίμα δεν κυλάει στους δρόμους, κυλάει στα πορτοφόλια.
Η παγκοσμιοποίηση της ανασφάλειας
Από την Ουάσινγκτον ως το Κατμαντού και από το Παρίσι ως την Αθήνα, υπάρχει ένα κοινό νόμισμα που δεν χρειάζεται μετατροπή: η ανασφάλεια. Είναι το πιο φτηνό προϊόν και το πιο ακριβό ταυτόχρονα. Φτηνό γιατί το βρίσκεις παντού. Ακριβό γιατί το πληρώνεις με τη ζωή σου.
Κι έτσι, οι Ζουλού μας κοιτούν. Και γελούν. Γιατί εμείς, οι «πολιτισμένοι», χτίσαμε μια παγκόσμια σκηνή όπου πρωταγωνιστούν το αίμα, η βία και η υποκρισία. Αν ο κόσμος ήταν τσίρκο, τα λιοντάρια θα είχαν ήδη χορτάσει. Το ερώτημα είναι αν το κοινό -εμείς- θα καταλάβουμε ποτέ ότι είμαστε το επόμενο νούμερο.
