Με μια νομοθετική παρέμβαση υψηλής κοινωνικής και πολιτικής σημασίας, η ελληνική κυβέρνηση μετασχηματίζει ριζικά το πλαίσιο χρεώσεων στις τραπεζικές συναλλαγές μέσω ΑΤΜ. Η νέα ρύθμιση καταργεί πλήρως τις προμήθειες για αναλήψεις μετρητών μέσω ΑΤΜ μεταξύ τραπεζών που συμμετέχουν στη ΔΙΑΣ, κάνοντας την Ελλάδα μία από τις φθηνότερες χώρες στην Ευρώπη για διατραπεζικές χρεώσεις, τουλάχιστον για τους Έλληνες καταναλωτές.
Τι προβλέπει η νέα ρύθμιση
Η νέα ρύθμιση προβλέπει:
| Αλλαγή | Τι ισχύει πλέον |
|---|---|
| Διατραπεζικές αναλήψεις μέσω ΔΙΑΣ | Μηδενική προμήθεια για τους Έλληνες πελάτες |
| Αναλήψεις από ΑΤΜ μετοχικά συνδεδεμένων παρόχων (π.χ. Printec – Cashflex) | Μηδενική προμήθεια για πελάτες της σχετικής τράπεζας |
| Αναλήψεις από ΑΤΜ τρίτων (εκτός ΔΙΑΣ ή ξένες τράπεζες) | Πλαφόν προμήθειας 1,50€ |
| Αναλήψεις σε περιοχές με 1 μόνο ΑΤΜ | Δωρεάν αναλήψεις για όλους, ανεξαρτήτως παρόχου |
| Ερωτήσεις υπολοίπου & αλλαγή PIN | Παραμένουν δωρεάν |
| Χρεώσεις για ξένες κάρτες (τουρίστες) | Ελεύθερες και καθορίζονται από τους παρόχους |
Η σημασία της αλλαγής
Μέχρι σήμερα, οι χρεώσεις για αναλήψεις από «ξένα» ΑΤΜ έφταναν ή και ξεπερνούσαν τα 5 ευρώ ανά συναλλαγή, ειδικά όταν αφορούσαν παρόχους όπως η Euronet ή η Cashflex. Η μέση χρέωση από ελληνικές συστημικές τράπεζες κυμαινόταν μεταξύ 1,80 και 2 ευρώ.
Με τη νέα ρύθμιση:
-
Εξισώνονται τα δικαιώματα πρόσβασης σε όλο το τραπεζικό δίκτυο για όλους τους Έλληνες πολίτες
-
Ενισχύεται η χρηστικότητα του συστήματος ΔΙΑΣ
-
Προστατεύεται ο καταναλωτής σε απομονωμένες περιοχές και τουριστικά σημεία
Το κόστος και οι επιπτώσεις
Το κόστος για τις τράπεζες εκτιμάται στα 40 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Οι συστημικές τράπεζες ενδέχεται να αναθεωρήσουν τη στρατηγική διαχείρισης των ΑΤΜ τους, μειώνοντας ενδεχομένως τον αριθμό τους λόγω αυξημένου λειτουργικού κόστους.
Από την άλλη πλευρά, μικρότερες τράπεζες και συνεταιριστικά ιδρύματα ενισχύονται, καθώς με λιγότερα ΑΤΜ μπορούν πλέον να προσφέρουν πρόσβαση στους πελάτες τους σε ολόκληρο το δίκτυο ΔΙΑΣ χωρίς επιπλέον κόστος.
Τι συμβαίνει στην Ευρώπη
Η σύγκριση με την Ευρώπη δείχνει πως οι τρίτοι πάροχοι έχουν σημαντικό ρόλο στις χρεώσεις:
| Χώρα | Κατάσταση Προμηθειών |
|---|---|
| Γερμανία | Surcharge 1,95–5,00€ στις διατραπεζικές με Girocard. Μειωμένο κόστος σε Visa/Mastercard μέσω τραπεζών |
| Γαλλία | Χωρίς χρεώσεις μεταξύ τοπικών τραπεζών. Υψηλά τέλη από Euronet/Travelex |
| Ιταλία | Δωρεάν σε τραπεζικά ΑΤΜ για ευρώ. Υψηλές χρεώσεις από ιδιώτες |
| Ισπανία | 0,5–1€ σε τραπεζικά ΑΤΜ. Πάνω από 5€ από ιδιωτικά δίκτυα |
Τουρίστες και διεθνείς κάρτες
Οι κάτοχοι καρτών από το εξωτερικό δεν προστατεύονται από τη νέα ρύθμιση. Οι χρεώσεις θα παραμείνουν στη διακριτική ευχέρεια των παρόχων (συνήθως Euronet, Cashflex, Cashzone), ενώ επιτρέπεται markup έως 12% στις συναλλαγματικές μετατροπές μέσω DCC.
Αντιδράσεις – Τρίτοι πάροχοι
-
Η Cashflex επισημαίνει την «ανταγωνιστική σταθερότητα» των χρεώσεών της (1,50€)
-
Η Euronet μιλά για «δίκαιες χρεώσεις» και προειδοποιεί ότι χαμηλότερα κόστη ενδέχεται να οδηγήσουν σε μείωση αριθμού ΑΤΜ
-
Και οι δύο παρέχουν δωρεάν ΑΤΜ σε απομακρυσμένες κοινότητες, μετά από σύμβαση με τους τοπικούς φορείς
Τι μένει να φανεί
Η κυβέρνηση με τη ρύθμιση αυτή δηλώνει ρυθμιστική παρουσία υπέρ του καταναλωτή. Όμως:
-
Θα αντέξει η εμπορική στρατηγική των τραπεζών χωρίς προμήθειες;
-
Θα υποκατασταθεί η χρήση του e-banking, που έχει προμήθειες, με αύξηση χρήσης μετρητών;
-
Θα αποσυρθούν ΑΤΜ από τουριστικά σημεία λόγω χαμηλής απόδοσης;
