ΧΑΠ: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε

Το 8,4% των Ελλήνων πάσχουν από  Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, ενώ το 56% δεν το γνωρίζει καν.

Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια αποτελεί την 5η αιτία θανάτου παγκοσμίως. Αναμένεται, μάλιστα, να ανέβει στην 3η θέση έως το 2020. Ευθύνεται για περισσότερους από τρία εκατομμύρια θανάτους ετησίως! Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρία προειδοποιεί με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά της ΧΑΠ, στις 15 Νοεμβρίου.

Τα δεδομένα της μεγάλης πανευρωπαϊκής μελέτης ERS COPD Audit Study, αποδεικνύουν το εξής:  Tο 7% των Ελλήνων ασθενών με ΧΑΠ που θα νοσηλευτεί στο νοσοκομείο λόγω παρόξυνσης, θα πεθάνει εντός 3 μηνών.

Στην έρευνα που πραγματοποιήθηκε με συμμετοχή 16.000 ασθενών, συμμετείχε και η χώρα μας. «Το κάπνισμα, ενεργητικό και παθητικό, αποτελεί τον κυριότερο παράγοντα κινδύνου για την ΧΑΠ, αλλά και η χρήση τζακιών ή ξυλόσομπας επιδεινώνουν το πρόβλημα, ιδίως στα αστικά κέντρα» τονίζει η ΕΠΕ.

Σύμφωνα με την ΕΠΕ, 9 στους 100 ενήλικες καπνιστές στην χώρα μας, πάσχουν από τη νόσο (8,4%). Δηλαδή περίπου 600.000 Έλληνες νοσούν, ενώ το 56% αυτών δεν το γνωρίζουν καν! Οι μισοί πάσχοντες, μάλιστα, συνεχίζουν να καπνίζουν.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατέταξε την ΧΑΠ, σε μία από τις 5 πιο επικίνδυνες αρρώστιες της επόμενης χιλιετίας, ενώ συντονίζει τις προσπάθειες για την αντιμετώπισή της.

Το συνολικό κόστος σε φάρμακα, νοσηλείες και για την όλη αντιμετώπιση της νόσου είναι τεράστιο, (π.χ. στις ΗΠΑ ξοδεύονται 24 δισ. δολάρια ετησίως).

Τα συμπτώματα της ΧΑΠ (σ.σ. βήχας, πτύελα, δύσκολη αναπνοή στην προσπάθεια) χαρακτηρίζονται από ύπουλη εμφάνιση και σταδιακή επιδείνωση. «Το πρόβλημα με τα συμπτώματα είναι ότι έχουν τόσο ύπουλη εμφάνιση, έτσι ώστε οι πάσχοντες για κάποια χρόνια τα θεωρούν λανθασμένα, σαν μία φυσιολογική συνέπεια του καπνίσματος και της ηλικίας που αυξάνεται και δεν καταφεύγουν στον πνευμονολόγο για να εξεταστούν και να υποβληθούν σε σπιρομέτρηση, που είναι η εξέταση που αποκαλύπτει την νόσο», αναφέρει η ΕΠΕ.

Αποφράζει τους βρόγχους (σ.σ. τους αεραγωγούς που αναπνέουμε) και καταστρέφει κυριολεκτικά τους ιστούς των πνευμόνων. Οι βλάβες αυτές, από ένα σημείο και μετά, είναι μη αναστρέψιμες. Δυστυχώς, μόνο αφού καταστραφεί το 50-60% των πνευμόνων ο ασθενής αρχίζει να έχει σοβαρά συμπτώματα. Δηλαδή 2-3 κρίσεις επιδείνωσης της αρρώστιας τον χρόνο. Κρίσεις που συχνά τον οδηγούν να εισαχθεί και να νοσηλευτεί στο νοσοκομείο.

Αν ο ασθενής συνεχίσει να αγνοεί τα ενοχλητικά συμπτώματα του βήχα, της απόχρεμψης και του εύκολου λαχανιάσματος (σ.σ. δύσπνοια) και να καπνίζει, κάνει ένα ολέθριο λάθος διότι αφήνει την αρρώστια να εξελιχθεί στην πιο προχωρημένη της μορφή.

Σε αυτήν ο ασθενής δεν μπορεί καν να κάνει καθημερινές οικιακές δουλειές, δεν μπορεί να κοιμηθεί, να μετέχει σε οικογενειακές διασκεδάσεις και να έχει σεξουαλική ζωή.

Τελικώς, καθηλώνεται σε μια αναπηρική μορφή διαβίωσης στο σπίτι, απόλυτα εξαρτημένος από την οικογένεια του και από την λήψη οξυγόνου καθ’ όλο το 24ωρο.

Τι πρέπει να γίνει

Ο καπνιστής που είναι πάνω από τα 35, με ένα έστω από τα συμπτώματα βήχα, απόχρεμψη ή δύσπνοια, πρέπει να επισκεφθεί τον πνευμονολόγο και προφανώς να διακόψει και το κάπνισμα.

Οι πάσχοντες που δεν το γνωρίζουν, διατρέχουν κίνδυνο εκδήλωσης σοβαρού εμφράγματος ή και εγκεφαλικού, συχνή επιπλοκή-συνοσηρότητα της ΧΑΠ. Όλοι οι καπνιστές πρέπει να κάνουν ετήσια σπιρομέτρηση (σ.σ. ειδική εξέταση διαγνωστική της ΧΑΠ).

Για να αντιμετωπιστεί, η ΕΠΕ, καλεί την Πολιτεία να στελεχώσει τις υγειονομικές μονάδες με ειδικούς γιατρούς (πνευμονολόγους) και όλους τους αρμοδίους, να βοηθήσουν στην ανάπτυξη προγραμμάτων μείωσης της καπνιστικής συνήθειας, όπως και την αυστηρή εφαρμογή της απαγόρευσης του καπνίσματος σε δημόσιους χώρους, καθώς και μείωση της χρήσης σε τζάκια, σόμπες, αλλά και στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης (αυτοκίνητα/βιομηχανικές εκπομπές).